VAR – co to znaczy w piłce nożnej?

VAR, czyli Video Assistant Referee, to system wideoweryfikacji pomagający sędziemu głównemu w ocenie najważniejszych zdarzeń podczas meczu. Jego zadaniem jest ograniczenie rażących błędów, ale VAR nie zastępuje arbitra i nie sprawdza każdej spornej sytuacji.

Co to jest VAR w piłce nożnej?

Skrót VAR pochodzi od angielskiego określenia Video Assistant Referee, które można przetłumaczyć jako wideopomoc dla sędziego. Zespół sędziów analizuje powtórki wideo i może poinformować arbitra głównego o możliwym błędzie dotyczącym kluczowego zdarzenia.

Ostateczna decyzja zawsze należy jednak do sędziego głównego. Może on zaakceptować informację przekazaną przez zespół VAR albo sam obejrzeć powtórkę na monitorze przy boisku. System nie służy więc do kontrolowania każdego faulu, autu czy rzutu rożnego.

W jakich sytuacjach sędzia używa VAR?

Zgodnie z przepisami IFAB system może zostać wykorzystany tylko w czterech podstawowych obszarach. Obejmują one zdarzenia, które mogą bezpośrednio wpłynąć na wynik lub przebieg spotkania:

Sytuacja	Zakres weryfikacji
Gol	Sprawdzenie, czy bramka została zdobyta prawidłowo, na przykład czy wcześniej nie było spalonego, faulu albo piłka nie opuściła boiska.
Rzut karny	Ocena, czy doszło do przewinienia uzasadniającego podyktowanie jedenastki, albo czy rzut karny został przyznany niesłusznie.
Bezpośrednia czerwona kartka	Weryfikacja decyzji o pokazaniu bezpośredniej czerwonej kartki. Druga żółta kartka nie podlega sprawdzeniu przez VAR.
Błędna identyfikacja zawodnika	Poprawienie decyzji, gdy sędzia ukarał kartką niewłaściwego zawodnika.

Przewiń tabelę w bok →

Dlaczego VAR budzi emocje?

Wideoweryfikacja zwiększa szansę na prawidłowe rozstrzygnięcie sytuacji, które wcześniej mogły umknąć sędziemu. Dotyczy to między innymi minimalnych spalonych, fauli poza jego polem widzenia czy piłki przekraczającej linię bramkową o kilka centymetrów.

Jednocześnie analiza powtórek może zatrzymać mecz i osłabić jego dynamikę. Z tego powodu VAR jest kompromisem między dokładnością decyzji a płynnością gry. System pomaga arbitrowi, lecz nie przejmuje jego uprawnień.

Najprościej mówiąc, VAR to narzędzie wspierające sędziego w czterech konkretnych sytuacjach: przy golu, rzucie karnym, bezpośredniej czerwonej kartce i błędnej identyfikacji zawodnika.